جرایم قابل گذشت و غیر قابل گذشت: فهرست کامل و تفاوت‌ها در قانون ایران

بر اساس تأثیر ، به دو دسته و تقسیم می‌شوند. شناخت این تفاوت برای هر شهروند امری است.

بخش اول: تفاوت بنیادین جرایم قابل گذشت و غیر قابل گذشت

اصل کلی در قانون مجازات اسلامی (ماده ۱۰۳) این است که مگر آنکه در قانون قابل گذشت بودن آن‌ها تصریح شده باشد.

?
جرایمی هستند که تعقیب و اجرای مجازات آن‌ها منوط به شکایت و عدم گذشت شاکی خصوصی است. با گذشت شاکی در هر مرحله، تعقیب یا اجرای مجازات .
جنبه عمومی آن‌ها غالب است. آغاز و ادامه رسیدگی نیازی به شاکی خصوصی ندارد. گذشت شاکی فقط ایجاد می‌کند، نه توقف دادرسی.

گذشت باید باشد و عدول از آن پذیرفته نیست (ماده ۱۰۱ قانون مجازات اسلامی).

مهم‌ترین مصادیق بر اساس ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی:

ردیف	عنوان جرم	مواد قانونی	توضیحات
۱	توهین و افترا (ساده)	م ۶۰۸ و ۶۹۷	توهین به افراد عادی و نشر اکاذیب ساده.
۲		م ۶۷۴	سوءاستفاده از مال امانی.
۳	سوءاستفاده از سفیدمهر/سفیدامضا	م ۶۷۳	استفاده از مهر یا سند سفید امضا.
۴	تهدید	م ۶۶۹	تهدید به قتل، ضرر مالی یا شرافتی.
۵	ورود به عنف یا تهدید	م ۶۹۴	ورود بدون اجازه با قهر یا تهدید.
۶	تصرف عدوانی/ممانعت از حق (املاک خصوصی)	م ۶۹۰	در خصوص املاک خصوصی.
۷	جعل اسناد عادی	م ۵۳۶	جعل اسناد غیررسمی مانند چک و دست‌نوشته.
۸	فریب در ازدواج (تدلیس)	م ۶۴۷	کتمان واقعیت برای ازدواج.
۹	افشای اسرار	م ۶۴۸	افشای اسرار حرفه‌ای یا مردم.
۱۰	مزاحمت تلفنی	م ۶۴۱	ایجاد مزاحمت از طریق تلفن.
۱۱	برخی مصادیق تخریب	م ۶۷۷	تخریب اموال خصوصی.